Zróżnicowanie morfologiczne zawodniczek strzelectwa sportowego

Autor: Kurzawski Kazimierz

Wstęp

Temat asymetrii poruszany był przez wielu naukowców. Wiele badań wskazuje na to, że uprawianie dyscyplin, w których występuje praca jednostronna (szermierka, rzuty lekkoatletyczne, strzelectwo, itp.) powoduje nieodwracalne zmiany w naszym organizmie (Starosta 1975).

Jednym z najistotniejszych problemów w teorii sportu jest kwestia naboru i selekcji (Kosendiak, 2007). Celem obu tych działań jest wyłonienie jednostek wybitnie utalentowanych i posiadających predyspozycje do uprawiania danego sportu. Najświeższe publikacje zalecają, aby nabór oraz selekcja miały charakter stopniowego procesu. Wiąże się to ze stopniowym usuwaniem z grupy jednostek nierokujących pozytywnie, tracących zainteresowanie daną dyscypliną. Dodatkowym utrudnieniem w tym procesie jest zróżnicowanie wieku biologicznego poddanych szkoleniu osób. Najczęściej myślimy wtedy o wymiarach ogólnych ciała zapominając, że zróżnicowany poziom rozwoju prezentują wszystkie układy organizmu, w tym nerwowy, niezwykle istotny w strzelectwie sportowym z uwagi na wymogi związane z kształtowaniem zdolności koordynacyjnych (Cichos i wsp., 2012). Kosendiak (2007) uważa iż w procesie naboru oraz selekcji trener powinien brać pod uwagę głównie dwa czynniki: zainteresowanie (a więc czy jest chęć i determinacja do podjęcia systematycznego wysiłku) i predyspozycje osobnicze, na które składa się talent sportowy znajdujący odzwierciedlenie w kształtowaniu i rozwijaniu wydolności fizycznej oraz szeroko rozumianych zdolności motorycznych.

Ważnym elementem warunkującym poziom zdolności funkcjonalnych zawodnika jest jego struktura morfologiczna, w tym skład i budowa ciała. Również cechy bezwzględne i proporcje ciała należą do ważnych czynników selekcyjnych w sporcie (Pietraszewska, 1998), ale ich rola w poszczególnych dyscyplinach i konkurencjach jest różna. W wielu dyscyplinach występują zawodnicy o bardzo zróżnicowanej morfologii ciała (np. biegi lekkoatletyczne). W innych, z kolei, zespół jest niemal jednorodny pod względem budowy somatycznej (np. koszykarze, siatkarze). W strzelectwie  sportowym cechy morfologiczne odgrywają drugoplanową rolę, gdyż osiągnięcie sukcesu w tej dyscyplinie sportu nie wymaga szczególnych uzdolnień motorycznych. Z kolei na plan pierwszy wysuwają się inne cechy jak np. stabilność postawy, zdolność koncentracji czy skupienia. Cichos i wsp. (2012) zwrócili uwagę na role wysokiej koordynacji typu ręka – oko w osiąganiu sukcesu. Nie bez znaczenia jest jednak poziom posiadanej przez zawodnika wytrzymałości i znacznej siły statycznej rąk, uwarunkowanych w dużym stopniu morfologicznie, gdyż umożliwiają nieruchome trzymanie broni i kontrolowanie jej odchyleń podczas oddawania strzału (Bompa, 1990).

 

Pełna wersja artykułu

Pobierz

Artykuł opublikowany w: Strzelectwo sportowe (Nowoczesne rozwązania szkoleniowe), zeszyt nr 13, Wrocław, 2016,
ISBN 978-83-941103-1-4

Autor: Burdukiewicz Anna, Pietraszewska Jadwiga, Andrzejewska Justyna, Stachoń Aleksandra, Chromik Krystyna

Podziel się