Rozgrzewka w konkurencjach karabinowych

Autor: Marcin Królikowski

Wstęp

 Strzelectwo jest dyscypliną sportu uprawianą przez kobiety i mężczyzn w czterech grupach wiekowych (młodzicy, juniorzy młodsi, juniorzy i seniorzy) w kategorii kulowej, śrutowej i pneumatycznej do tarcz stałych, ruchomych i do rzutków według reguł określonych ściśle przez międzynarodową federację ISSF. Jest stałą częścią programu igrzysk olimpijskich od momentu ich odrodzenia, czyli od 1896 roku.

W opracowaniu tym postaram się przedstawić zarys wiedzy teoretycznej a w większej części wiedzę praktyczną na temat rozgrzewki w strzelaniu w szczególności w konkurencjach karabinowych kobiet i mężczyzn (tych najbardziej znanych i popularnych: Ksp 60l, Ksp 3x20, Kpn 40, Kdw 60l, Kdw 3x40, Kpn 60) i przedstawiony materiał w części praktycznej będzie dotyczył rozgrzewki w tych konkurencjach.

Podczas strzelania wskazane jest zachowanie równowagi i opanowania przy jak najmniejszym wykorzystaniu energii. Nie ma możliwości rozładowania nagromadzonych napięć psychicznych (czasem dużych) przez dodatkowe czynności ruchowe. Dlatego też istnieje znaczne obciążenie układu nerwowego, podczas gdy zmęczenie fizyczne jest stosunkowo niskie w porównaniu do innych dyscyplin, choć w konkurencji Kdw 3x40 jest ono znaczące. Przy tak dużym obciążeniu psychicznym szybko dochodzi do zaburzeń w funkcjonowaniu układu nerwowego. Następstwem tego jest często niższy poziom samokontroli i samooceny, a strzelec gorzej wykonuje daną czynność ruchową, nie analizując popełnionych błędów.

Sukces w strzelectwie zależy od wysokiej koordynacji typu ręka-oko. Wymaga to takich zdolności jak: ostrość spostrzegania, głębokość widzenia, ocena odległości, szybkości i kierunku ruchu, dokonała wrażliwość kinetyczna, równoważna i dotykowa. Osiągnięcie sukcesu nie wymaga wysokich uzdolnień motorycznych, gdyż występujące tu ruchy mają standartowy charakter o prostej strukturze i małym zróżnicowaniu, a przeważają tlenowe procesy przemian biochemicznych” (Naglak, 1987). W wielu dyscyplinach sportu, także i w strzelectwie, wyniki zaczynają osiągać często maksymalny pułap, co zmusza trenerów do poszukiwania nowych dróg, nowych metod treningowych, nowych wiadomości w świecie nauki, które można by przenieść i zaadoptować do strzelania.

Mianem rozgrzewki określamy zespół ćwiczeń wykonywanych przed treningiem lub zawodami, które mają na celu przygotowanie organizmu do czekającego go wysiłku fizycznego i psychicznego oraz przyspieszenie procesów adaptacyjnych, związanych z okresem „wciągania” ustroju do pracy (Kubica, 1995). Powinna ona spełniać następujące zadania:

  • Przestroić czynności fizjologiczne z poziomu spoczynkowego na wysiłkowy (dotyczy to: mechanizmów zaopatrzenia tlenowego, termoregulacji, gospodarki surowcami energetycznymi i elektrolitami, oraz funkcji gruczołów wewnętrznego wydzielania).
  • Przetorować drogi nerwowe biorące udział w przewodzeniu impulsów związanych z przebiegiem ruchowych odruchów warunkowych (nawyków ruchowych), będących podstawą określonej techniki ruchów.
  • Przygotować aparat ruchowy (mięśnie, stawy i więzadła) do prawidłowego i sprawnego wykonywania wyuczonych nawyków ruchowych oraz zmniejszyć ryzyko wystąpienia uszkodzeń (kontuzji) jego elementów konstrukcyjnych.
  • Modyfikować i regulować wpływ stanów (emocji) przedstartowych.

Rozgrzewka składa się z dwóch części: ogólnej i specjalnej. Pierwsza powinna obejmować wszechstronne ćwiczenia fizyczne (angażujące duże grupy mięśni) o umiarkowanym koszcie fizjologicznym (30-70% VO2 max), natomiast druga, w terminologii sportowej zwana „ specjalną”, stanowi zespół ćwiczeń adekwatnych do danej konkurencji. Łączny czas trwania rozgrzewki (u profesjonalnych zawodników oscylujący przeciętnie od 10 do 60 min) oraz jej intensywność są determinowane rodzajem konkurencji sportowej, warunkami termicznymi otoczenia, w których są rozgrywane zawody, oraz poziomem wytrenowania danego zawodnika (Tyka, 1995).

Przy wszystkich rodzajach ćwiczeń rozgrzewka powinna spełnić następujące najważniejsze warunki:

Pełna wersja artykułu

Pobierz

 Artykuł opublikowany w: Strzelectwo sportowe (Nowoczesne rozwązania szkoleniowe), zeszyt nr 4, Wrocław, 2007.

Autor: Królikowski Marcin

Podziel się